Gdańsk: seniorzy najdłużej czekają w kolejkach do lekarzy
Seniorzy stali się grupą, która najmocniej odczuwa oszczędności wprowadzane w 2026 roku w publicznej ochronie zdrowia. O wydłużających się kolejkach i limitach Narodowego Funduszu Zdrowia rozmawiano 24 września w gdańskiej audycji „Srebrne Pokolenie” z geriatrą dr Dagmarą Wiewiórkowską-Garczewską. Starsi pacjenci potrzebują pogłębionej diagnostyki chorób przewlekłych, nowotworowych i serca, a to właśnie te badania objęły nowe zasady rozliczeń.
Starsi pacjenci z Gdańska i całego Pomorza czekają dziś dłużej na wizytę u specjalisty i na badania niż przed rokiem. Temat poruszono 24 września w audycji Radia Gdańsk „Srebrne Pokolenie”, w której Anna Rębas rozmawiała z geriatrą i internistą Dagmarą Wiewiórkowską-Garczewską. Lekarka komentowała skutki wprowadzanych w 2026 roku ograniczeń finansowych i zmian w limitach Narodowego Funduszu Zdrowia.
Według materiału rozgłośni to właśnie seniorzy znaleźli się na czele wydłużających się kolejek. Osoby starsze najczęściej potrzebują pogłębionej diagnostyki chorób przewlekłych, onkologicznych i kardiologicznych, a przychodnie — obawiając się rozliczeń poniżej kosztów — zaczęły ograniczać liczbę przyjmowanych pacjentów lub rozciągać terminy.
Od kwietnia NFZ płaci mniej za tomografię i rezonans ponad kontrakt
Kluczowa zmiana weszła w życie 1 kwietnia 2026 roku. NFZ płaci za część badań wykonanych ponad kontrakt jedynie około 50 proc. stawki w przypadku tomografii komputerowej i rezonansu magnetycznego oraz około 60 proc. w przypadku badań endoskopowych. Formalnie nie przywrócono limitów, ale placówki działają w oparciu o kontrakty, a przekroczenie kontraktu oznacza niższe wynagrodzenie.
Efekt był widoczny niemal natychmiast. Część ośrodków wstrzymała zapisy, inne przestały publikować nowe grafiki. Koordynatorka programów pomocowych Onkofundacji Alivia Aleksandra Ciompała mówiła wprost: „Pierwsze sygnały z placówek pokazują, że nasze obawy były uzasadnione. Widzimy wydłużanie się terminów, brak nowych grafików, a w części miejsc całkowite wstrzymanie zapisów”. Organizacje pacjenckie wskazują, że w skrajnych przypadkach czas oczekiwania na badania sięga nawet kilkuset dni.
Najtrudniejsza jest sytuacja osób dopiero rozpoczynających diagnostykę. Pacjenci z kartą DILO mają priorytet, ale wielu chorych trafia na tę szybką ścieżkę dopiero po pierwszych badaniach. Opóźniona diagnostyka oznacza późniejsze rozpoczęcie terapii, co przy chorobach nowotworowych i serca pogarsza rokowania.
Dziura za 23 mld zł i sztywna reguła wydatkowa ograniczają ruch Funduszu
Tłem kolejek jest luka finansowa. Przychody NFZ w 2026 roku zaplanowano na 217,4 mld zł, w tym 184,3 mld zł ze składki zdrowotnej i 26 mld zł dotacji z budżetu państwa, a deficyt szacowany jest na około 23 mld zł. Ministerstwo Zdrowia i Fundusz szukają oszczędności, a po niepowodzeniu rozmów o wynagrodzeniach koszty przesuwane są na inne części systemu.
Ekonomista Paweł Wojciechowski ocenia, że Fundusz w praktyce przenosi napięcia dalej: „NFZ może ograniczać finansowanie, nie pokrywać nadwykonań lub przesuwać rozliczenia”. Od 2026 roku NFZ został też objęty stabilizacyjną regułą wydatkową, więc dodatkowe pieniądze na zdrowie oznaczają mniej środków gdzie indziej albo wyższe dochody publiczne. Dla seniorów, którzy korzystają z opieki najczęściej i w najcięższym zakresie, oznacza to wolniejszy dostęp do świadczeń wysokospecjalistycznych.
Centralna e-Rejestracja od lipca ma odzyskiwać przepadające terminy
Równolegle rząd rozwija Centralną e-Rejestrację. Od 1 lipca 2026 roku nowe zasady objęły między innymi poradnie kardiologiczne, które przestały prowadzić harmonogramy w aplikacji AP-KOLCE i przeszły do systemu centralnego. Przychodnie muszą pokazywać grafik na co najmniej trzy pełne miesiące po miesiącu publikacji.
System ma ograniczyć puste wizyty. Pacjent trafia do centralnego wykazu oczekujących, a zwolniony przez kogoś termin szybciej przechodzi na kolejną osobę. Informacje o wyznaczeniu wizyty, zmianie terminu czy wolnym miejscu mają trafiać na Internetowe Konto Pacjenta, telefon lub e-mail. Dla seniorów bez internetu przewidziano automatyczne połączenia telefoniczne z asystentem głosowym.
Sama e-Rejestracja nie tworzy nowych gabinetów ani pracowni diagnostycznych. Może jednak pomóc osobom, które dziś tracą czas, dzwoniąc tylko do jednej przychodni. Resort zdrowia podawał, że dzięki niej udało się już odzyskać setki tysięcy terminów, które wcześniej przepadały przez nieodwołane zapisy.
Źródła
Tekst opracowany z pomocą sztucznej inteligencji. Za publikację odpowiada Redakcja Co w Gdańsku.
Powiązane materiały
Gdańsk: ruszyła akcja „Ustąp pieszym” na chodnikach
W czwartek 24 września w Gdańsku rozpoczęła się kampania „Ustąp pieszym”. Miasto stawia 12 ekspozytorów w 21 lokalizacjach i przypomina rowerzystom oraz użytkownikom hulajnóg, że na chodniku i ciągu pieszo-rowerowym pieszy ma zawsze pierwszeństwo. Działania edukacyjne potrwają do 30 listopada, a w październiku i listopadzie wesprą je wspólne kontrole policji i straży miejskiej.
Piotr Borawski gościem Radia Gdańsk. Piątkowy program stacji
W piątek 25 września 2026 roku porannym gościem Radia Gdańsk był Piotr Borawski, wiceprezydent Gdańska ds. mobilności i bezpieczeństwa. Rozmowę o godzinie 8:30 poprowadził Kuba Kaługa. To jeden z pięciu bloków publicystycznych zaplanowanych przez rozgłośnię na ten dzień, obok Strefy Samorządowej i Gospodarczego Przeglądu Tygodnia.
Gdańsk Press Foto 2026: Grand Prix i wystawa w ECS
Jury jubileuszowej, 30. edycji Pomorskiego Konkursu Fotografii Prasowej im. Zbigniewa i Macieja Kosycarzy wybrało laureatów Gdańsk Press Foto 2026. Grand Prix zdobyła Małgorzata Szura-Piwnik za reportaż „Misteria”, a fotoreporter portalu gdansk.pl Piotr Wittman otrzymał nagrodę i wyróżnienie. Wszystkie prace oglądać można w ogrodzie zimowym ECS do 2 października.