Azbest do zniknięcia do 2032 roku: dotacje, obowiązki i kary
Program Oczyszczania Kraju z Azbestu zakłada usunięcie wszystkich wyrobów azbestowych z Polski do 31 grudnia 2032 roku. Najwyższa Izba Kontroli ostrzega, że w obecnym tempie prac może to zająć kolejne 60 lat. Właściciele budynków muszą sami szukać dofinansowania na demontaż, bo program ARiMR na wymianę dachów nie ma już nowego naboru, a nowe pieniądze z NFOŚiGW trafiają do gmin na usuwanie odpadów, nie na nowe pokrycia.

Do 31 grudnia 2032 roku wszystkie wyroby zawierające azbest mają zniknąć z polskich budynków – tak zakłada realizowany od 2009 roku Program Oczyszczania Kraju z Azbestu. Termin zbliża się, ale tempo prac wciąż jest dalekie od wystarczającego.
NIK: w tym tempie potrzeba 60 lat
Najwyższa Izba Kontroli w raporcie z 2022 roku ostrzegła, że przy dotychczasowym tempie realizacji programu usuwanie wyrobów azbestowych z Polski zajmie co najmniej kolejne 60 lat. To oznacza, że mimo ustawowego terminu 2032 roku, problem azbestu w budynkach może pozostać nierozwiązany przez dekady.
ARiMR zamknęła nabór na wymianę dachów
Osoby liczące na dotację do wymiany dachu z eternitu nie znajdą w 2026 roku nowego naboru w ARiMR. Program obsługuje już wyłącznie rolników, którzy podpisali umowy w poprzednich latach – mają czas na zakończenie prac do 31 marca 2026 roku. Beneficjenci mogli ubiegać się o zaliczkę w wysokości 50 proc. dofinansowania już w momencie składania wniosku przez Platformę Usług Elektronicznych ARiMR. Czy i kiedy agencja ogłosi kolejny nabór, na razie nie wiadomo.
NFOŚiGW rozdzielił pieniądze gminom, ale nie na nowy dach
Inaczej wygląda sytuacja po stronie NFOŚiGW, który w obecnym naborze przeznaczył 49,23 mln zł na budżety gmin. Środki mają pokryć bezpieczne usunięcie i zagospodarowanie odpadów azbestowych – nie należy ich jednak automatycznie łączyć z zakupem i montażem nowego pokrycia dachowego, bo program nie finansuje tego elementu. Pieniądze nie trafiają do mieszkańców bezpośrednio: najpierw płyną z NFOŚiGW do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska, potem do gmin, które same ogłaszają lokalne nabory dla właścicieli nieruchomości. Zainteresowani powinni śledzić ogłoszenia swojej gminy, która uruchomi nabór po otrzymaniu środków z WFOŚiGW.
Coroczne obowiązki i kary za zaniedbania
Właściciele, zarządcy lub użytkownicy nieruchomości z azbestem muszą co roku do 31 stycznia składać uaktualnioną informację o wyrobach zawierających azbest za poprzedni rok kalendarzowy. Przed przeprowadzeniem prac z azbestem wykonawca musi zgłosić ich zamiar właściwemu inspektorowi pracy oraz państwowemu inspektorowi sanitarnemu co najmniej 7 dni wcześniej. Za niedopełnienie obowiązku inwentaryzacji grozi grzywna od 10 zł do 20 tys. zł, liczona w stawkach dziennych. Za nielegalne magazynowanie odpadów azbestowych stosuje się dodatkowo opłatę podwyższoną o 0,7 jednostkowej stawki opłaty za magazynowanie odpadów na składowisku – za każdą dobę składowania i każdą tonę odpadów.
Czyste Powietrze i ulga termomodernizacyjna jako alternatywa
Osoby, które nie są rolnikami i nie mogą skorzystać z programu ARiMR, mają inne możliwości. W programie Czyste Powietrze kosztem kwalifikowanym może być kupno materiałów termoizolacyjnych i montaż ocieplenia dachu – ale nie wymiana samego pokrycia. Maksymalna kwota dotacji na najwyższym poziomie dofinansowania wynosi w tym programie 135 000 zł. Dodatkowo ulga termomodernizacyjna pozwala odliczyć od dochodu wydatki na ocieplenie dachu do kwoty 53 000 zł.
Najczęstsze pytania
Czy mogę złożyć wniosek o usunięcie azbestu bezpośrednio do NFOŚiGW?
Nie. Mieszkańcy nie składają wniosków do NFOŚiGW. Środki trafiają najpierw do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska, a potem do gmin, które organizują własne, lokalne nabory dla mieszkańców.
Czy program NFOŚiGW pokryje koszt nowego pokrycia dachowego po usunięciu eternitu?
Nie. Program dotyczy przede wszystkim bezpiecznego usunięcia i zagospodarowania odpadów azbestowych. Wsparcia nie należy łączyć z zakupem i montażem nowego pokrycia dachowego.
Czy ARiMR ogłosi w przyszłości nowy nabór na wymianę dachów z azbestu?
Źródła nie podają, czy i kiedy taki nabór zostanie ogłoszony ponownie. Obecnie program obsługuje jedynie wcześniejszych beneficjentów z terminem realizacji prac do 31 marca 2026 roku.
Źródła
- kb.pl — Do 2032 roku azbest musi zniknąć z budynków. Jakie kary ci grożą?
- muratordom.pl — Dofinansowanie do wymiany dachu 2026
- infor.pl — Dofinansowanie do usuwania azbestu 2026
- bip.brpo.gov.pl — RPO: azbest, budynki, wyroby, usuwanie
- gov.pl (PSSE Brzozów) — Azbest: obowiązki właścicieli i wykonawców
- cenauslug.pl — Dofinansowanie do wymiany dachu
Tekst opracowany z pomocą sztucznej inteligencji. Za publikację odpowiada Redakcja Co w Gdańsku.
Powiązane materiały
Gdańsk szykuje dokumentację dla 24 schronów i ukryć
Gdańsk opracowuje dokumentację projektową, ekspertyzy i programy funkcjonalno-użytkowe dla 24 istniejących budowli ochronnych, w tym dla Szkoły Podstawowej nr 19 przy ul. Hoene i Szkoły Podstawowej nr 59 przy ul. Modra. Celem jest przywrócenie im funkcjonalności i dostosowanie do aktualnych wymagań ochrony ludności. Całe przedsięwzięcie kosztuje 1 460 977,95 zł, z czego 1 316 990 zł pochodzi z rządowego dofinansowania.
Gdańsk zamyka ul. Wełniarską na remont od 12 października
Od poniedziałku, 12 października 2026 roku, kierowcy w centrum Gdańska muszą liczyć się z całkowitym zamknięciem fragmentu ul. Wełniarskiej od strony Targu Węglowego. Gdański Zarząd Dróg rozpoczyna tam remont obejmujący nową podbudowę i odtworzenie kamiennej kostki, a prace mogą potrwać nawet dwa miesiące.
Gdańsk podświetli Neptuna na zielono dla dzieci z PANS/PANDAS
W Światowy Dzień PANS/PANDAS, 9 października, Gdańsk dołączy do międzynarodowej akcji #LightUp4PANS. Na zielono rozświetlą się Fontanna Neptuna oraz wiadukt przy ul. Kościuszki — w geście solidarności z dziećmi, u których nagle pojawiają się objawy neuropsychiatryczne związane z tymi zespołami.