87. rocznica Polskiego Państwa Podziemnego. Obchody na Targu Rakowym
W niedzielę, 27 września 2026 roku, na gdańskim Targu Rakowym odbyła się uroczystość upamiętniająca 87. rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego oraz Szarych Szeregów. W obchodach wzięli udział przedstawiciele środowisk kombatanckich, harcerze, żołnierze i mieszkańcy Gdańska, a przemówienia wygłosili prezydent miasta Aleksandra Dulkiewicz oraz przedstawiciel Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Na gdańskim Targu Rakowym odbyła się w niedzielę, 27 września 2026 roku, uroczystość upamiętniająca 87. rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego oraz Szarych Szeregów. W obchodach wzięli udział przedstawiciele środowisk kombatanckich, harcerze, żołnierze, samorządowcy i mieszkańcy Gdańska.
Struktury podziemne działały pod okupacją dwóch reżimów
Polskie Państwo Podziemne powstało w nocy z 26 na 27 września 1939 roku w Warszawie. Zapoczątkowało je utworzenie Służby Zwycięstwu Polski, przekształconej dwa miesiące później w Związek Walki Zbrojnej, a w 1942 roku w Armię Krajową. Jak przypomina dzieje.pl, było to jedyne na świecie państwo, które w warunkach konspiracji wykształciło zarówno struktury cywilne, jak i wojskowe, podległe Rządowi RP na uchodźstwie i działające na terenach okupowanych przez III Rzeszę i ZSRR.
Czytaj też20 lat Rady Języka Kaszubskiego. Gala na Uniwersytecie GdańskimTego samego dnia w Warszawie powołano też Szare Szeregi – konspiracyjny kryptonim Związku Harcerstwa Polskiego, współpracujący z Delegaturą Rządu na Kraj i Komendą Główną AK. Według dzieje.pl w połowie 1944 roku organizacja liczyła ponad 15 tysięcy członków, w tym około 7 tysięcy harcerek, a jej członkowie zasilali oddziały Kedywu i brali udział w Powstaniu Warszawskim. Szare Szeregi rozwiązano 17 stycznia 1945 roku.
Prezydent Dulkiewicz: państwo to przede wszystkim ludzie
W niedzielnej uroczystości uczestniczyła prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz. Podkreśliła, że dzień ten jest hołdem dla ludzi, którzy w 1939 roku i przez kolejne lata wojny nie pogodzili się z utratą wolności, mimo groźby utraty życia, niewoli, deportacji i likwidacji elit. Zaznaczyła, że państwo to nie tylko terytorium i suwerenna władza, ale przede wszystkim ludzie, oraz że doświadczenie Polskiego Państwa Podziemnego pozostaje nauką, iż wspólnota celów powinna łączyć, a nie dzielić.
Głos zabrał również prof. Jerzy Grzywacz, wiceprezes zarządu głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej w Warszawie. Wspominał, że przed wojną panowało przekonanie o sile i gotowości Polski, dlatego atak Hitlera 1 września 1939 roku i przegrana kampania wrześniowa były dla jego pokolenia wielką tragedią. Podkreślił jednak, że klęska nie złamała narodu, a wartości reprezentowane przez Polskie Państwo Podziemne odcisnęły trwały ślad na późniejszej historii Polski, choć walka o wolność kosztowała wiele ofiar.
Wieńce pod pomnikiem i minuta ciszy dla żołnierki AK
Uroczystość rozpoczęło odegranie hymnu państwowego przez Orkiestrę Reprezentacyjną Marynarki Wojennej. Odmówiono modlitwę, odczytano apel pamięci, a pod Pomnikiem Polskiego Państwa Podziemnego złożono wieńce i kwiaty. Minutą ciszy uczczono zmarłą tego samego dnia kapitan w stanie spoczynku Krystynę Cembrzyńską-Piłat, ps. „Janka”, żołnierkę Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej.
W obchodach uczestniczyli także przedstawiciele Bremy – miasta, z którym Gdańsk obchodzi w tym roku 50-lecie partnerstwa.
Źródła
Tekst opracowany z pomocą sztucznej inteligencji. Za publikację odpowiada Redakcja Co w Gdańsku.
Powiązane materiały
87. rocznica Polskiego Państwa Podziemnego. Historia z Pomorza
27 września 1939 roku w oblężonej Warszawie powstała Służba Zwycięstwu Polski – zalążek Polskiego Państwa Podziemnego, którego 87. rocznicę obchodzono w niedzielę. Dr Janusz Marszalec z Gdańska wyjaśnia, dlaczego ta konspiracyjna państwowość nie miała odpowiednika nigdzie indziej w okupowanej Europie, a Pomorze, wcielone do Rzeszy, było jednym z najtrudniejszych miejsc do jej budowania.
Prezydent Gdańska spotka się z mieszkańcami Oruni 30 września
W środę, 30 września o godzinie 17.00 w Szkole Podstawowej nr 16 przy ul. Ubocze 3 odbędzie się spotkanie z cyklu „Porozmawiajmy przy stole” poświęcone dzielnicy Orunia–św. Wojciech–Lipce. Mieszkańcy porozmawiają z prezydent Gdańska Aleksandrą Dulkiewicz i urzędnikami o inwestycjach oraz bieżących sprawach dzielnicy, a przy okazji skorzystają z bezpłatnych badań profilaktycznych.
Gdańsk zwiększa środki dla NGO do prawie 170 mln zł na 2027 rok
Rada Miasta Gdańska w czwartek, 24 września, przyjęła program współpracy z organizacjami pozarządowymi na 2027 rok. Na zadania publiczne zlecane fundacjom i stowarzyszeniom miasto przeznaczy blisko 170 mln zł, czyli o ponad 12 proc. więcej niż w tym roku. Radni przedłużyli też program zdrowotny „6-10-14 dla Zdrowia” na kolejne cztery lata.
